Gedragscode voor journalisten en de Brusselse media (2004)

BRUSSEL - De forse uitbreiding van nieuwsverslaggeving in het Brusselse betekent een erkenning van het belang van de stad als informatiecentrum voor politieke en burgerlijke zaken en al wat bedrijven betreft. Dit vergroot de rol van Brussel als één van de belangrijkste nieuwscentra ter wereld. Deze uitbreiding, die eveneens elektronische media omvat, zorgt voor flexiblele en veelzijdige informatiestromen in het belang van het publiek.

De groei van nieuwe mediadiensten zorgt ook voor dé kans bij uitstek om de waarden van onafhankelijk journalistiek te herformuleren en opnieuw te bevestigen. En dit in een stad waar de belangen van drukkingsgroepen en politieke beleidvoerders mekaar om invloed beconcurreren.

Alle journalistenorganisaties en media die vanuit Brussel werken, zouden moeten verklaren:

• dat ze betrokken zijn bij het onderhouden van de hoogste norm van journalistiek, van de persvrijheid en van het pluralisme;
• dat alle kwesties die te maken hebben met journalistieke deontologie enkel een zaak zijn voor journalisten en de media;
• dat de geloofwaardigheid van het nieuws en van de informatie afhangt van de hoogste ethische normen in het vergaren, het presenteren en het verspreiden van nieuwsmateriaal.

Met deze principes in het achterhoofd, zouden journalistengroepen en mediaorganisaties die in Brussel werken de volgende richtlijnen kunnen aanvaarden om de redactionele kwaliteit en de interne en externe transparantie te verkiezen boven louter media-activiteit.

De media moeten:

1. Daar waar nodig een redactionele mission statement definiëren en publiceren;
2. Een intern redactioneel handvest opstellen dat parallel loopt met de internationale normen, dat de redactionele onafhankelijkheid van journalisten verzekert en de normen van ethische praktijk respecteert (bijvoorbeeld wat betreft het recht om te ageren volgens eer en geweten, de richtlijnen betreffende het ingaan op verleidingen, geschenken en faciliteiten die worden aangeboden door publieke en private belangen, het omgaan met klachten, enz.);
3. Een code voor redactioneel gedrag ontwikkelen en publiceren, rekening houdende met inhoudelijke kwaliteit (bijvoorbeeld betreffende het respect voor de waarheid, de noodzaak aan duidelijk toe te schrijven bronnen, het respect voor non-discriminatie en verdraagzaamheid, de wens om niets of niemand kwaad te doen, bronnengeheim, enz);
4. Een duidelijke verdeling voor advertentiemateriaal en betaalde ruimte van redactionele inhoud in alle publicaties verzekeren, ongeacht de wijze van verspreiding;
5. Dit aanvullen met interne normen voor het beheren van persoonlijke belangen van werknemers en eigenaars. Deze normen kunnen de redactionele onafhankelijkheid namelijk in het gedrang brengen. Dit moet vermeld worden aan de hoofdredacteur;
6. Informatie beschikbaar maken betreffende de externe belangen van de organisaties en een profiel opmaken van de eigenaars van die organisaties;
7. Informatie beschikbaar maken betreffende om het even welke toelage, verzorgd door publieke autoriteiten, die zorgt voor geldelijke voordelen. Dit houdt eveneens informatie in over deelname aan projecten of activiteiten die gefinancierd worden door internationale organisaties;
8. Tewerkstellingsvoorwaarden en/of werkverbanden voorzien die verduidelijken welke nationale en internationale werknormen men hanteert;
9. Details van een mechanisme dat omgaat met klachten opstellen en publiceren. Dit houdt ook in dat men verbeteringen maakt daar waar fouten werden gepleegd;
10. Een staflid aanstellen om als ombudsman te fungeren of een contactpersoon aanstellen bij wie men terechtkan met problemen van deontologische en/of professionele aard.

Georganiseerd door Journalists @ Your Service, het helpcentrum voor journalisten in Brussel. Gesteund door het Europees Centrum voor Journalistiek, de Internationale Federatie voor Journalisten, de International Press Association (API), de Belgische Vereniging voor Journalisten (AGJPB/AVBB), de Brusselse tak van de Unie der Britse en Ierse Journalisten (NUJ) en het Internationaal Perscentrum, Résidence Palace.

Meer informatie: +32 2 235 2212, www.brusselsreporter.org