2019-04-25

Drie maanden lang heeft Pieter Bauwens het Vlaamse land afgedweild om met N-VA’ers te spreken. Het toonde hoe de N-VA een machtspartij geworden is en bracht hem tot zeven conclusies over de partij. 

De eerste conclusie is dat de N-VA een separatistische partij blijft. De partijtop is en blijft separatistisch, al kan ze dat soms goed verbergen. De tweede conclusie hangt daaraan vast. Het geloof is groot dat via de regeringsdeelname gebouwd wordt aan een groter draagvlak voor meer Vlaamse autonomie. Goed regeren overtuigt kiezers voor de N-VA en zo worden ze in het communautaire verhaal meegenomen. Zo is de N-VA een regerende, separatistische machtspartij. 

Ten derde, toch wil de N-VA geen systeempartij zijn. Willen mee besturen, verantwoordelijkheid nemen, compromissen sluiten én geen systeempartij, geen partij als de anderen willen zijn, zit diep in het DNA van de N-VA. Dat evenwicht is niet makkelijk en de partij verliest het evenwicht wel eens. 

De N-VA is een strakke top-down geleide partij. De partij wordt door een smalle top strak in de hand gehouden. Nergens is dat zo duidelijk geweest als bij de lijstvorming. Dat brengt ons bij mijn vierde conclusie: deloyaliteit leidt in de N-VA naar de hel, maar enkel loyauteit leidt niet naar de hemel. Een goed netwerk kan je aan de top van een lijst brengen, maar het is niet genoeg om er te blijven. Ook intern is er een meritocratie, al is niet altijd duidelijk wat door de top als merite wordt gezien.

De N-VA is gegroeid, dé vraag is of die verruimers de N-VA veranderen of de N-VA de verruimers verandert? Dat is de vijfde conclusie, de N-VA verruimt, de harde kern blijft separatistisch, de overtuiging leeft dat de partij de verruimers verandert, verruimers veranderen de partij niet. Nieuwkomers gaan mee in de redenering dat er structureel iets moet veranderen om sociaaleconomisch de boel op orde te krijgen. 

De zesde conclusie: de N-VA staat ideologisch wankel. Het socio-economische verhaal zit goed, de communautaire strategie is duidelijk, maar de ideologie is vaak ad hoc, of niet uitgekristaliseerd. Waar staat dat hele verlichtingsverhaal precies voor? Dat is nergens uitgewerkt.

Dat is de zevende en laatste conclusie van mijn onderzoek: Bart De Wever houdt de N-VA samen, hij speelt een centrale rol. De Wever is en formuleert de consensus in de N-VA. Zijn gezag is quasi onbetwist. De bewondering en het geloof in De Wever is groot in de N-VA.

Lees hier hoe Pieter Bauwens te werk ging voor zijn onderzoek. 

Foto: © Pieter Bauwens

Pieter Bauwens

Pieter Bauwens is een Belgisch journalist.
€ 3.450 toegekend op 15/11/2018
ID
FPD/2018/1543
Grant
Fonds Pascal Decroos
Tags