Gesteunde projecten

ANTWERPEN - De Vlaamse industrie moet dringend vergroenen om de klimaatdoelstellingen te halen, maar de transitie verloopt moeizaam. Terwijl de overheid steeds meer middelen vrijmaakt, blijft onduidelijk of deze investeringen daadwerkelijk tot vergroening leiden.

KINSHASA - Aansluitend op het eerste luik van een dossier over waarom en hoe de wouden van Congo de eerste long van de wereld zijn geworden, onderzoekt John Vandaele of het land effectief het ‘oplossingsland’ kan zijn dat het claimt te willen zijn.

ÚSTI NAD LABEM / LANDAU - De 'lithiumkoorts' heeft het landschap onder andere in Bolivia, Chili en Argentinië verwoest. Europa probeert haar eigen lithiumafzettingen op een milieuvriendelijke manier te ontginnen: met behulp van geothermie. Duitsland experimenteert er al mee in het Boven-Rijndal. 

KAMPALA / DAR ES SALAAM - In 2006 ontdekte het Britse bedrijf Tullow Oil oliereserves in de Albertine regio in het noordwesten van Oeganda. Begin 2022 sloot Total een overeenkomst met Tanzania en Oeganda en het Chinese staatsbedrijf CNOOC om te beginnen met de aanleg van de East African Crude Oil Pipeline (EACOP). Het project zal de grootste olieverwarmde pijpleiding creëren met een lengte van 1.443 kilometer tussen Hoima in Oeganda en Tanga in Tanzania, van waaruit de ruwe olie zal worden geëxporteerd. Maar niet zonder gevolgen.

ROTTERDAM - De haven van Rotterdam beweert voorstander te zijn van duurzaamheid, maar wat zegt de werkelijkheid?

GEORGETOWN - In opdracht van de Amerikaanse oliegigant ExxonMobil bouwt het Belgische Jan de Nul een kunstmatig eiland voor de kust van Guyana, Zuid-Amerika. Het eiland zal dienen als uitvalsbasis voor de offshore olie- en gasindustrie. In 2015 werd hier een van 's werelds grootste olievelden van het afgelopen decennium ontdekt.

RIOHACHA - De wereld staat voor een totale energietransitie, en ook Colombia gaat mee in de vaart der volkeren.

KINSHASA - Hoewel het Amazonewoud beduidend groter is, halen de tropische wouden in het Congobekken, in het hart van Afrika, vandaag meer CO2 uit de lucht. Dat lijkt goed nieuws, maar ook deze wouden zijn in sneltempo aan het verdwijnen.

AKIAK - In de strijd tegen klimaatopwarming is het Arctische gebied een van de belangrijkste frontlijnen. De aarde warmt er drie keer sneller op dan gemiddeld.

JOKKMOKK - Zweden probeert koste wat het kost tegen 2040 over te stappen naar hernieuwbare energie. Maar dat stuit op fel protest van milieuactivisten en leden van de lokale Sami-rendiergemeenschappen die zich tegen de kolonisatie van Sapmi - het land van de Sami - verzetten.

LEUVEN - De Europese Commissie gaf Leuven voor zijn klimaatbeleid de prestigieuze Green Leaf Award 2018 en verwees in zijn motivatie om in 2020 de stad uit te roepen tot Europese Hoofdstad van Innovatie naar ‘inspirerende bestuursmodellen’ om inwoners, bedrijven en kennisinstellingen te laten participeren aan dat beleid. Dat Leuven inzake klimaat uitstekend presteert blijkt echter niet uit de cijfers van het afgelopen decennium. 

MINA DO BAROSSO - Lithium is de grondstof die we massaal nodig hebben voor batterijen, onder andere voor elektrische auto’s. Onder de Portugese grond ligt heel wat van dat “witte goud”.

IMIDER - Imider is ternauwernood terug te vinden op landkaarten, maar op dit piepkleine stipje op de aardbol wordt een wereldrecord gevestigd. Hier, in het Zuid-Marokkaanse Atlasgebergte, onder een kleurige berbervlag op een berg, is de langste sit-in ter wereld aan de gang.

ASSE - Het debat over kernenergie is eeuwig actueel, een beetje zoals het afval eeuwig (of toch bijna) radioactief blijft. Tine Hens dook onder in kleilagen, zoutmijnen, kunstmatige meren en andere sarcofagen. Gewapend met geigerteller en een heldere vraagstelling: wat doen we met atoomafval?

DUSJANBE - In oktober 2016 duwde de autoritaire president van Tadzjikistan, Emomali Rachmon, met een bulldozer een hoop stenen in de rivier Vachsj. Hiermee gaf hij een doorstart aan de bouw van de Rogundam die al begon in 1976. Rogun moet met 335 meter de hoogste dam ter wereld worden en de grootste waterkrachtcentrale van Centraal-Azië. Een straffe prestatie voor het armste land van de regio.

BOGOTA - Raf Custers ging naar het Noorden van Colombia waar hij El Cerrejon bezocht, de site van de grootste steenkoolmijn van Latijns-Amerika. Resulaat is een feuilleton op Mo.be.

FRAY BENTOS - Met grondstoffen viel er geld te verdienen de laatste jaren. Véél geld. Iedereen zat er de voorbije eeuw achter aan, om ze te winnen en te verkopen of om ze te verwerken in de industrie. Het gevolg: de prijzen schoten omhoog. Wie in grondstoffen handelde, werd slapend rijk. Dat credo gold voor ondernemingen, en ook regeringen geloofden erin.

BRUSSEL - Europa is zich met de onrust in Oekraïne en het Midden-Oosten in het afgelopen jaar acuut bewust geworden van haar energie-afhankelijkheid. Brussel presenteerde een nieuwe eurocommissaris voor ‘energie-unie’, maar van echte samenwerking is geen sprake. Nu al heeft ieder Europees land zijn eigen subsidie voor groene stroom. Straks zullen lidstaten op hun eigen manier gaan betalen voor fossiele centrales. Een energie-unie is ver te zoeken.

DESSEL - Waarschijnlijk zet de Belgische regering nog dit jaar het licht op groen voor de definitieve, ondergrondse berging van het kernafval. Kostenplaatje: enkele miljarden euro’s. Daar betaalt de belastingbetaler bijna de helft van. Of de grootste afvalproducent Electrabel de rest zal ophoesten, is nog maar de vraag.

KIVU - Zonder brandstof vallen onze auto's stil; dat weten we en dat beseffen we. Veel minder aandacht gaat naar grondstoffen. Onterecht, want zonder grondstoffen zouden er zelfs geen auto's om mee stil te vallen zijn. De gemiddelde wagen bevat anderhalve kilometer koperdraad. En dat koper wordt vooral in Afrika gezocht.

BRUSSEL - Op 7 november 2001 crashte Sabena. De regering Verhofstadt I, daartoe subtiel aangemaand door het Hof, schakelde het old boys netwerk rond Electrabel en de voormalige Generale Maatschappij van België in met de vraag geld bijeen te brengen om opvolger SN Brussels Airlines in de lucht te krijgen. België zou, koste wat het kost, een eigen vliegtuigmaatschappij hebben. Tractebel, hoofdaandeelhouder van Electrabel zorgde voor de mensen en voor het geld.

SALAR DE UYUNI - Uyuni is een achtergebleven uithoek van Bolivië. Maar het zoutmeer van Uyuni is rijk aan lithium, dè grondstof voor de fabricatie van batterijen, straks ook voor batterijen voor elektrische voertuigen. Om dat lithium is nu een schaakspel aan de gang tussen enkele multinationale bedrijven, de bevolking van Uyuni en de Boliviaanse regering.

BRUSSEL - Tegen 2012 kopen België en Vlaanderen elk voor meer dan 100 miljoen euro gezuiverde lucht om aan hun Kyoto-verplichtingen te voldoen. De markt in uitstootreducties uit arme landen is aan een opmars bezig.

BOEDAPEST - Een jaar geleden kocht de Belgische regering 2 miljoen ton CO2-emissierechten van Hongarije. Deze investering van 26 miljoen euro heeft tot doel te voldoen aan de verplichtingen van het land in het kader van het Kyoto-protocol: de uitstoot tegen 2012 met 7,5 procent verminderen ten opzichte van het niveau van 1990.

ASUNCION - Zuid-Amerika maakt zich op om de snel groeiende markt voor biobrandstoffen te bevoorraden. In Paraguay ziet de agro-industrie de energiegewassen als een historische kans om het land uit de onderontwikkeling te hijsen. De boeren en het milieu betalen echter een hoge prijs voor die groene revolutie.

KALKAR - Dit onthutsende boek is de geschiedenis van de duurste fabriek ter wereld, verteld door de planners, de bouwers, de demonstranten en de politici. Spionage, de atoomstaat, plutoniumeconomie, terrorisme, de bom en een bijna oneindige energiebron: waarmee is de naam Kalkar eigenlijk niet verbonden?